# MADDE 46
Madde 46 Tevdi Edilenin Oy Talimatı

🔍 Bu Madde Ne Anlama Geliyor?

Bu madde, anonim şirketlerde payları bir banka veya aracı kurum nezdinde saklanan (tevdi edilen) yatırımcıları ve bu payları saklayan kurumları ilgilendirir. Hukuk dilinde "tevdi eden" pay sahibini, "tevdi edilen" ise payı saklayan banka veya aracı kurumu ifade eder. Madde diyor ki: Saklayıcı kurum, her genel kurul toplantısından önce mutlaka pay sahibine ulaşarak gündemdeki maddeler hakkında nasıl oy kullanacağına dair talimat sormalıdır. Bu soruşturma görevi, 6102 sayılı Türk Ticaret Kanunu'nun 429. maddesine dayanır ve her genel kurul öncesinde yenilenmesi gerekir.

İkinci önemli nokta ise şudur: Saklayıcı kurum bu talimat sorma yükümlülüğünü yerine getirmese bile, genel kurula katılmış olması Kanunun 433 üncü maddesi anlamında "yetkisiz katılma" sayılmaz. Yani ortada bir usulsüzlük olsa da bu, oy kullanmayı otomatik olarak geçersiz kılmaz. Ancak bu durum, pay sahibinin ileride dava açmasına engel değildir.

💡 Ticari Hayatta ve Sicil İşlemlerinde Uygulaması

Diyelim ki bir girişimci, yatırım amacıyla bir anonim şirketin paylarını almış ve bu paylarını aracı kurumda saklıyor. Şirketin genel kurulu yaklaştığında aracı kurum, sistemde kayıtlı telefon veya e-posta üzerinden girişimciye “Gündemdeki yönetim kurulunun ibra edilmesi maddesinde ne yönde oy kullanayım?” diye sorar. Girişimci bu bildirimi zamanında alır ama yoğunluğu nedeniyle cevap vermez. İkinci fıkra devreye girer: Eğer pay sahibi daha önce genel bir talimat vermişse (örneğin “yönetim kurulu önerileri doğrultusunda oy kullan” şeklinde), aracı kurum bu genel talimata göre oy kullanır. Genel talimat da yoksa, aracı kurum oyunu yönetim kurulunun önerileri yönünde kullanmak zorundadır. Bu kural, genel kurul toplantısında oylamaların kilitle nmemesi ve toplantıların çoğunluk sağlanarak tamamlanabilmesi için konulmuştur.

Ticaret sicil işlemleri açısından ise bu madde, genel kurul kararlarının tescil başvurularında doğrudan bir evrak süreci yaratmaz. Sicil müdürlükleri genellikle toplantı tutanağı ve hazirun listesiyle yetinir. Ancak pay sahibi, talimat hakkının ihlal edildiğini iddia ederek genel kurul kararının iptali davası açarsa ve mahkeme kararı bozarsa, bu durum tescil edilmiş kararın da geçersizliğine yol açabilir. SicilAI olarak önerimiz, özellikle kayıtlı sermayeli anonim şirketlerde genel kurul öncesi talimat süreçlerinin yazılı ve ispatlanabilir şekilde yürütülmesidir.

⚠️ Dikkat Edilmesi Gereken Riskler

• İspat yükü riski: Tevdi edilen (banka veya aracı kurum), pay sahibine zamanında ulaştığını ispatlayamazsa, oy kullanımı usulsüz hale gelir ve genel kurul kararları iptal davasına konu olabilir.
• Güncel olmayan iletişim bilgileri: Pay sahibinin adres veya e-posta bilgisi güncel değilse bildirim yapılamaz; bu durumda kurum genel talimat veya yönetim kurulu önerisi yönünde oy kullanır, bu da pay sahibinin menfaatine aykırı sonuçlanabilir.
• Genel talimatın kapsamı belirsizliği: Genel talimat çok geniş tutulmuşsa, saklayıcı kurumun yönetim kurulu ile çıkar çatışması yaşanabilecek maddelerde (ibra, ücret, bağış) oy kullanması riskli olabilir.
• Yükümlülüğün “her genel kurul öncesi” tekrarlanma zorunluluğu: Tek bir genel talimat alınmış olması, sonraki genel kurullar için talimat sorma zorunluluğunu ortadan kaldırmaz.
• Yetkisiz katılma yanılgısı: Madde, yetkisiz katılma sayılmayacağını söylese de bu, usulsüzlüğün hiçbir sonuç doğurmayacağı anlamına gelmez. Karar iptali davası açılabilir.