# GEÇİCİ MADDE 5
İkrazatçılıktan Finansal Şirketlere Geçiş Rehberi

🔍 Bu Madde Ne Anlama Geliyor?

6361 sayılı Finansal Kiralama, Faktoring ve Finansman Şirketleri Kanunu'nun Geçici 5. maddesi, eski 90 sayılı Kanun Hükmünde Kararname'den aldığı yetkiyle "ikrazatçılık" yani borç para verme işi yapanların yeni sisteme nasıl uyum sağlayacağını düzenler. Bu bir geçiş dönemi maddesidir ve temelde bir hak tanır: Eski lisans sahiplerine, Kanun'un yürürlüğe girdiği tarihten itibaren altı ay içinde Kuruma başvurarak faaliyetlerini faktoring, finansal kiralama veya finansman şirketi olarak sürdürme imkânı verir.

Bu altı aylık süre boyunca işletmeler yalnızca mevcut sözleşmelerden doğan alacaklarını tahsil edebilir; yeni ikrazatçılık işlemi yapamaz. Başvurusu kabul edilenler, Kuruldan izin almak şartıyla yeni tür şirket olarak faaliyetine devam eder. Ayrıca bu şirketler, Kanun'un 5. maddesinin birinci fıkrasının (e) bendinde belirtilen asgari sermaye yükümlülüğünü üç yıl içinde yerine getirmek zorundadır. Başvurmayan ya da başvurusu reddedilenlerin lisansı ise ayrıca bir idari işleme gerek kalmaksızın kendiliğinden sona erer.

💡 Ticari Hayatta ve Sicil İşlemlerinde Uygulaması

Bir örnekle somutlaştıralım: 90 sayılı KHK kapsamında ikrazatçılık yetkisiyle çalışan şirket, Kanun yürürlüğe girdikten sonra yeni kredi vermeyi derhal durdurmalı, sadece eski alacaklarını tahsil etmelidir. Şirket, bu altı ay içinde örneğin faktoring şirketi olarak faaliyet göstermek için BDDK'ya başvurabilir. Kurul izni verirse; unvan, esas sözleşme ve Ticaret Sicili kayıtları yeni duruma göre güncellenerek mevcut portföy, yeni lisanslı şirketin çerçevesine taşınır. Üç yıl içinde de ödenmiş sermayenin Kanun'un aradığı seviyeye çıkarılması gerekir.

Bu süreçte sicil işlemleri kritik bir rol oynar. SicilAI olarak sıkça gördüğümüz sorun, işletmelerin altı aylık başvuru süresini kaçırması veya yanlış lisans türüne yönelmesidir. Halbuki mevcut müşteri yapısı ve faaliyet modeli doğru analiz edilirse, dönüşüm hem hukuki hem de ticari olarak sorunsuz tamamlanabilir.

⚠️ Dikkat Edilmesi Gereken Riskler

• Altı ayı kaçırmak: Kanun'un yürürlük tarihinden itibaren altı ay içinde başvuru yapılmazsa ikrazatçılık izni, herhangi bir iptal kararı beklenmeksizin kendiliğinden sona erer.
• Geçiş döneminde yeni işlem yapmak: Altı aylık süre içinde mevcut alacakların tahsili dışında yeni borç para verme işlemi yapılamaz; aksi hâlde izinsiz faaliyet ve idari yaptırım riski doğar.
• Sermaye şartını üç yılda tamamlamamak: Kanun'un 5. maddesindeki asgari sermaye koşulu süresinde karşılanmazsa, alınan yeni izin faaliyet izni riske girer.
• Hedef lisans türünü yanlış seçmek: Faktoring, finansal kiralama ve finansman şirketlerinin kuruluş ve çalışma esasları farklıdır; mevcut iş modeline uygun olmayan bir başvuru reddedilebilir.
• Otomatik sona ermeyi göz ardı etmek: Başvurmayan veya izin alamayanlar için lisans kendiliğinden biter; bu durumda şirketin faaliyetine devam etmesi, unvan ve sözleşmelerini güncellememesi ek hukuki sorunlara yol açar.