# Madde 81
Kooperatif Dağılma Nedenleri ve Tasfiye Rehberi

Resmi Kanun Metni

(Değişik: 6/10/1988 - 3476/20 md.)

Kooperatif:

1. Anasözleşme gereğince,

2. Genel Kurul kararı ile,

3. İflasın açılmasıyla,

4. Kanunlarda öngörülen diğer hallerde, ilgili bakanlığın mahkemeden alacağı karar üzerine,

5. Diğer bir kooperatifle birleşmesi veya devralınması suretiyle,

6. Üç yıl olağan genel kurulunu yapmaması halinde,

7. Amacına ulaşma imkanının bulunmadığının ilgili Bakanlıkça tespiti halinde mahkemeden alacağı kararla,

Dağılır.

(Değişik birinci cümle:21/10/2021-7339/11 md.) Yapı kooperatifleri, anasözleşmede gösterilen işlerin tamamlanması ve ferdi mülkiyete geçilip konutların ve/veya işyerlerinin ortaklar adına tescil edilmesiyle amacına ulaşmış sayılır ve dağılır. (Değişik ikinci cümle:21/10/2021-7339/11 md.) Ancak tescil işleminden sonra usulüne uygun şekilde anasözleşme değişikliği yapılarak kooperatifin amacının değiştirilmesi halinde dağılmaya ilişkin hüküm uygulanmaz. (Ek cümle:3/6/2010-5983/2 md.) Amacına ulaşılarak dağılma sürecine girmiş olan kooperatiflerden çıkan veya çıkarılan ortağın konutu veya işyeri çıkma veya çıkarılma sebebiyle geri alınamaz; ancak, bu eski ortaklar daha sonra oluşabilecek tasfiye masraflarına katılırlar. Konut kooperatiflerinde yapı kullanma izninin alınmasını müteakip en geç bir yıl içinde ortakların Kat Mülkiyeti Kanununa göre ferdi münasebet işleri sonuçlandırılır.

Mahkemece veya genel kurulca tasfiye memurları seçilmediği takdirde tasfiye işlerini yönetim kurulu yapar, Tasfiye kurulu üyelerine, atamayı yapan merci tarafından tespit edilecek miktarda ücret ödenir.

Anasözleşme ile özel bir nisap belirlenmemiş ise, tasfiye halinde kooperatiflerin genel kurul toplantılarında nisap aranmaz. Kararlar oy çokluğu ile verilir.

Tasfiye kurulunun görevleri anasözleşmede gösterilir,

Tasfiye kurulu üyeleri, tasfiye işlerinin biran önce bitirilmesi için çalışmakla yükümlüdür.

56 ncı maddenin 1 inci fıkrasının 3 üncü bendi ile 62 nci madde hükümleri tasfiye kurulu üyeleri hakkında da uygulanır.

Yasal ve Önemli Uyarı Bu sayfadaki mevzuat metinleri ve yapay zeka özetleri yalnızca bilgilendirme amaçlıdır, hukuki danışmanlık veya resmi yönlendirme niteliği taşımaz. Ticaret Sicil süreçlerinizde olası eksiklikleri önceden tespit etmek için evraklarınızı SicilAI analiz motorunda kontrol edebilirsiniz; ancak nihai işlemlerinizde güncel mevzuatı ve profesyonel hukuki desteği esas almanız önerilir.

🔍 Bu Madde Ne Anlama Geliyor?

Bu madde, bir kooperatifin "hayatının sona ermesi" yani dağılması (tasfiyesi) ile ilgili kuralları düzenler. Bir kooperatif; ana sözleşmesinde belirtilen haller, genel kurul kararı, iflas, mahkeme kararı ve farklı nedenlerle dağılabilir. En dikkat çekici düzenleme ise yapı kooperatiflerine ilişkindir: Yapı kooperatifi, inşaatı tamamlayıp konutları veya işyerlerini ortaklar adına tescil ettirdiğinde amacını gerçekleştirmiş sayılır ve kendiliğinden dağılma sürecine girer. Ancak 2021 yılındaki değişiklikle, tescil sonrası ana sözleşme değiştirilerek kooperatifin amacı farklı bir alana (örneğin mevcut binanın yönetimi) çevrilebilir. Ayrıca, amacına ulaşan kooperatiften çıkan veya çıkarılan ortakların konutları geri alınamaz ancak bu kişiler tasfiye masraflarına katılmak zorundadır.

💡 Ticari Hayatta ve Sicil İşlemlerinde Uygulaması

Bir kooperatif yöneticisi veya ortağı olarak bu maddeyi bilmek, özellikle projenizi bitirdikten sonra ne yapacağınız konusunda size yol gösterir. Diyelim ki bir konut kooperatifisiniz; binalar tamamlandı, iskân (yapı kullanma izni) alındı ve daireler ortaklar adına tapuda tescil edildi. Bu maddeye göre, iskân alındıktan sonra en geç 1 yıl içinde ortakların mülkiyet işlemleri (kat mülkiyeti geçişi) bitirilmelidir. Bu süreçte kooperatifin dağılması gerekirken, eğer kooperatifin elinde ortak alanlar (örneğin dükkan veya otopark) varsa ve bu yerlerin yönetimi devam etmek isteniyorsa, genel kurulda ana sözleşme değişikliği yapılarak kooperatif yaşatılabilir. Aksi halde tasfiye süreci başlar; tasfiye memuru atanmazsa yönetim kurulu bu görevi yürütür ve bu süreçte genel kurul toplantıları için ağır çoğunluk (nisap) aranmaz, kararlar salt çoğunlukla alınır. Sicil işlemleri sırasında bu süreçlerin doğru yönetilmemesi, şirketinizin ticaret sicilinden resen silinmesine bile yol açabilir. SicilAI olarak, özellikle kooperatiflerin dağılma ve tasfiye süreçlerinde yöneticilerin bu yasal yükümlülükleri zamanında yerine getirmesi gerektiğini vurguluyoruz.

⚠️ Dikkat Edilmesi Gereken Riskler

1 yıllık sürenin kaçırılması: Yapı kullanma izni alındıktan sonra tapu tescil işlemlerinin 1 yıl içinde bitirilmemesi halinde kooperatif kanuna aykırı hale gelir ve yöneticiler hukuki sorumlulukla karşı karşıya kalabilir.
Ana sözleşme değişikliğinin usulsüz yapılması: Kooperatifi yaşatmak için amacın değiştirilmesi gerekiyorsa, bunun genel kurulda ve noter onayıyla "usulüne uygun" yani kanunda öngörülen çoğunlukla yapılması şarttır. Aksi halde karar geçersiz sayılır.
Çıkan ortağın hak ihlali: Amaca ulaşılmış bir kooperatifte çıkan veya çıkarılan bir ortağın konutu geri alınamaz. Bu kuralı bilmeyen yöneticiler, eski ortaklarla hukuki anlaşmazlık yaşayabilir.
Tasfiye kurulu atanmaması: Mahkeme veya genel kurul tasfiye memuru seçmezse, yönetim kurulu bu işi yapmak zorundadır. Bu durum göz ardı edilirse, tasfiye süreci uzar ve ortaklar zarar görebilir.

Bu İşlemi mi Yapıyorsunuz?

Tescil işlemlerinizde zaman kaybetmeyin. Yapay zeka ile evraklarınızı saniyeler içinde test edin.

Yapay Zeka Motorunu Çalıştır

İşlemleriniz %100 güvenli ve KVKK uyumlu olarak gerçekleştirilir.

Ticaret Sicil AI Asistanı