# MADDE 147
Beş Yıllık Zamanaşımına Tabi Alacaklar

🔍 Bu Madde Ne Anlama Geliyor?

6098 sayılı Türk Borçlar Kanunu’nun 147. maddesi, genel zamanaşımı süresi olan 10 yıldan daha kısa bir süre öngörerek bazı alacaklar için 5 yıllık zamanaşımı belirler. Amaç, işin niteliği gereği çabuk tüketilmesi gereken veya düzenli aralıklarla doğan alacaklarda uyuşmazlıkların kısa sürede çözülmesini sağlamaktır. Bu süre, alacağın muaccel olduğu (ödeme gününün geldiği) tarihten itibaren işlemeye başlar.

Madde kapsamında; kira bedelleri, anapara faizleri ve ücret gibi dönemsel edimler; otel, motel, lokanta ve benzeri yerlerden doğan konaklama ve yeme-içme bedelleri; küçük sanat işleri ve küçük çapta perakende satış alacakları; ortaklık ilişkilerinden kaynaklanan alacaklar; vekâlet, komisyon, acentalık ve simsarlık sözleşmelerinden doğan alacaklar ile eser sözleşmesinden doğan alacaklar sayılmıştır. Ancak eser sözleşmesinde yüklenicinin ağır kusuruyla borcunu hiç ya da gereği gibi ifa etmemesi hâlinde bu 5 yıllık süre uygulanmaz; genel zamanaşımı süresi olan 20 yıl devreye girebilir.

💡 Ticari Hayatta ve Sicil İşlemlerinde Uygulaması

Özellikle KOBİ’ler ve esnaf için bu madde hayati bir öneme sahiptir. Örneğin; bir esnaf toptancıya olan açık hesap borcunu ödemediği takdirde, tedarikçinin alacağını tahsil edebilmesi için 5 yıl içinde icra takibi başlatması veya dava açması gerekir. Aksi takdirde borçlu, zamanaşımı def’ini ileri sürerek ödemekten kaçınabilir. Benzer şekilde, bir şirketin kiracısından olan kira alacakları da 5 yıl içinde tahsil edilmezse hukuki korumasını kaybeder.

Ortaklık sözleşmelerinden doğan alacaklar, şirket ortakları arasındaki uyuşmazlıklarda sıkça gündeme gelir. Bu tür alacaklarda sürenin başlangıç tarihinin doğru tespiti kritiktir. Ticaret sicili kayıtları, ortaklar arası sözleşmeler ve cari hesap dökümleri, zamanaşımının kesilmesi ya da sürenin hesaplanması açısından delil olarak önem taşır. SicilAI olarak, şirket sahiplerinin ve esnafın bu süreleri gözden kaçırmaması için sözleşme ve ödeme takibi süreçlerinde proaktif bir yaklaşım benimsemesi gerektiğini öneriyoruz.

⚠️ Dikkat Edilmesi Gereken Riskler

• En sık yapılan hata, bu alacakların 10 yıllık genel zamanaşımına tabi olduğunu sanarak dava veya icra takibini geç başlatmaktır.
• Zamanaşımı süresini kesen işlemler (örneğin borçlunun yazılı borç kabulü, icra takibi ya da dava dilekçesi verilmesi) dikkate alınmazsa süre dolduğunda alacak hukuken tahsil edilemez hâle gelir.
• Eser sözleşmelerinde “ağır kusur” istisnası göz ardı edilebilir; yüklenicinin ağır kusuru varsa 5 yıllık süre değil, daha uzun genel zamanaşımı süresi uygulanabilir.
• Vekâlet, komisyon ve acentalık sözleşmelerinin birbirine karıştırılması, süre hesabında hatalı sonuçlar doğurabilir.
• Küçük sanat işi ve perakende satış kavramlarının kapsamı yoruma açıktır; bu nedenle bir alacağın madde kapsamında olup olmadığı uzman görüşüyle netleştirilmelidir.