# MADDE 298
Dönemsel Bağışlama Bağışlayanın Ölümüyle Sona Erer

🔍 Bu Madde Ne Anlama Geliyor?

Bu madde, bir bağışlama sözleşmesinin tarafları arasında aksine bir anlaşma bulunmadığı takdirde, taksitli veya düzenli aralıklarla yapılan bağışların bağışlayan kişinin ölümüyle kendiliğinden sona ereceğini düzenler. Örneğin bir bağışçı "her ay 5.000 TL vereceğim" diye söz vermişse, bu söz bağışçının vefat etmesiyle ortadan kalkar; mirasçılar o aylık bağışı sürdürmekle yükümlü olmaz. Ancak sözleşmede "bu bağış, mirasçılarım tarafından da aynen devam ettirilecektir" gibi bir hüküm varsa, bağışlayanın ölümü bağışı sona erdirmez. Bu kural, bir hakkın sınırını ve mirasçıların korunmasını hedefler.

💡 Ticari Hayatta ve Sicil İşlemlerinde Uygulaması

Şirket sahibi veya esnaf, bir vakfa, derneğe ya da üniversiteye yıllık aidat niteliğinde bağışlar taahhüt etmiş olabilir. Bağışlayan kişi ticari işletmesini işletirken veya tek başına birey olarak sözleşme imzalamışsa, ölüm hâlinde bu yükümlülük mirasçılara geçmez. Örneğin fabrika sahibi kimse her yılın ocak ayında bir sivil toplum kuruluşuna 100.000 TL ödeyeceğine dair noter onaylı bir beyanda bulunmuşsa; vefat ettiğinde bu yılki ödeme henüz yapılmamışsa, cepten çıkan borçlar mirasçılara geçer, gelecek yılların ödemeleri için ise mirasçılardan talepte bulunulamaz. Sicil işlemlerinde ise bu tür bağış taahhütlerini işletme defterine veya ticaret sicili kayıtlarına işleyen şirketlerin, bağışlayanın ölümü sonrasında sözleşmeyi yenilemeleri veya bağışın sona erdiğini karşı tarafa bildirmeleri gerekir. SicilAI olarak bu noktada önemle hatırlatıyoruz: Niyet beyanı ile ticari defter kaydı farklıdır; bağışın sona erdiğinin hukuken geçerli olabilmesi için sözleşmenin incelenmesi ve gerekirse fesih ihbarının yapılması şarttır.

⚠️ Dikkat Edilmesi Gereken Riskler

• Bağış yapanın ölümünden sonra karşı taraf, "sözleşme baki" diye alacak talepleriyle mirasçılara başvurabilir; mirasçılar bu talepleri kanuna dayanarak reddetmeli, ancak ölümden önce muaccel hâle gelmiş taksitlerin gerçekten ödenmiş olduğunu belgeleyebilmelidir.
• Mirasçılar, bağışı sürdürme niyeti olmamasına rağmen, otomatik ödeme veya havale talimatlarını iptal etmezlerse ödeme devam edebilir; bu ödemeyi yapmış olmak, sözleşmeyi yenileme anlamına gelmesi riskini doğurur.
• Sözleşmede "olmadığı kararlaştırılmışsa" ifadesi yanlış yorumlanmamalıdır; yapılan sözleşmede mirasçıların bağışı devam ettireceğine dair açık bir irade varsa, ölüm sonrası ödeme borcu doğabilir ve bu borç terekeden karşılanır.
• Defter ve tescil işlemlerinde, ölüm gününden sonraki taksitleri işletme gideri olarak gösteren bir muhasebe kaydı yapılırsa vergi ve hukuki sonuçlar doğar; bu yüzden kayıtlar sözleşmenin gerçekten öngördüğü sona erme tarihine göre düzeltilmelidir.
• Vasiyetname veya veraset sözleşmesi gibi ölüme bağlı tasarruflarla dönemsel bağış yapılmışsa, bu madde değil miras hukuku hükümleri uygulanacaktır; bu durumun birbirine karıştırılması ciddi hatalara yol açar.