# MADDE 507
Vekilin Yetkisi Disinda Is Gördürmesi Sorumluluk

🔍 Bu Madde Ne Anlama Geliyor?

6098 Sayılı Türk Borçlar Kanunu'nun 507. maddesi, vekilin işi bizzat yapma borcu ile alt vekalet (vekilin kendi yerine başkasını koyması) ilişkisini düzenler. Madde üç temel kural getirir: Birincisi, vekil, yetkisi olmadığı halde işi başkasına gördürürse, bu kişinin fiillerinden sanki kendi yapmış gibi tamamen sorumlu olur. Yani vekil, "Ben yapmadım, alt vekil yaptı" diyerek sorumluluktan kaçamaz. İkincisi, eğer vekile sözleşme veya kanun gereği alt vekalet yetkisi verilmişse, vekil sadece bu kişiyi seçerken ve ona talimat verirken gerekli özeni göstermekle yükümlüdür. Bu durumda vekil, alt vekilin borca aykırı davranışlarından değil, kendi kusurundan (iyi seçmeme, iyi talimat vermeme) sorumlu olur. Üçüncü kural ise müvekkile (vekalet veren) doğrudan dava hakkı tanır: Müvekkil, her iki durumda da vekilin alt vekile karşı sahip olduğu hakları (örneğin hesap verme, sadakat, özen gibi taleplerini) doğrudan alt vekile yöneltebilir. Bu madde, vekalet sözleşmesinin güven esasına dayandığını ve vekilin şahsen ifa yükümlülüğünü vurgular.

💡 Ticari Hayatta ve Sicil İşlemlerinde Uygulaması

Bir şirket sahibi veya esnaf olarak düşünün: Şirketinizi bir avukata veya mali müşavire vekalet vererek temsil ettirdiniz. Bu vekil, sizin açık izniniz olmadan işleri kendi çalışanına, bir başka avukata veya üçüncü bir kişiye devrederse ve bu kişi size zarar verirse, vekiliniz zararı üstlenmek zorundadır. Örneğin; vekiliniz yetkisiz şekilde bir taşınmaz satışı için başka bir emlakçıyı görevlendirir ve emlakçı yanlış beyanda bulunursa, tüm sorumluluk vekilinizde olur. Ancak vekilinize sözleşmede "işleri dilediğin yardımcı kişilere gördürebilirsin" yetkisi verdiyseniz, vekil yalnızca bu yardımcıyı seçerken özensiz davranmışsa (örneğin sabıkalı birini seçmişse) sorumlu tutulabilir. Sicil işlemlerinde ise durum şu şekilde önem kazanır: Bir şirket yetkilisi, ticaret sicili müdürlüğünde yapılacak bir başvuru için vekalet verdiğinde, vekilin bu yetkiyi başkasına devredip devredemeyeceği mutlaka kontrol edilmelidir. SicilAI olarak önerimiz; vekaletnamenizde "alt vekalet yetkisi" açıkça yazıyorsa, bu durumda dahi vekilin seçtiği kişinin güvenilirliğini araştırın. Vekalet verenin doğrudan alt vekile başvurabilmesi, ticari uyuşmazlıklarda hızlı çözüm sağlar; örneğin, vekilinizin atadığı muhasebeci şirket kayıtlarını yanlış tutmuşsa, doğrudan bu muhasebeciden tazminat talep edebilirsiniz.

⚠️ Dikkat Edilmesi Gereken Riskler

• Yetki aşımının gözden kaçırılması: Vekilinizin yetkisi dışında bir alt vekil atadığını öğrendiğinizde, bu durumu vakit kaybetmeden yazılı olarak reddetmezseniz, zımnen onay vermiş sayılabilirsiniz. Bu, sorumluluktan doğrudan sizi etkiler.
• Alt vekalet yetkisinin vekaletnamede açıkça belirtilmemiş olması: Ticaret sicili, tapu veya vergi dairesi gibi resmi kurumlarda geçerli bir vekaletnamenin alt vekalet yetkisi içermesi zorunludur; aksi halde vekil başkasını görevlendiremez.
• Özen yükümlülüğünün ispatında zorluk: Vekil, "Alt vekili seçerken özen gösterdim" diyerek sorumluluktan kaçınmaya çalışabilir. Bu nedenle vekilin seçim sürecine dair yazışmaları, referans kontrollerini ve talimatları belgelemesi kritik önem taşır.
• Doğrudan takip hakkının ıskalanması: Müvekkil, vekilin alt vekile karşı olan haklarını doğrudan alt vekile karşı ileri sürebileceğini bilmezse, yanlış kişiye dava açabilir veya zamanaşımı süresini kaçırabilir.