# MADDE 8
Öneri İle Bağlanmama ve Fiyatlı Mal Sergilenmesi

🔍 Bu Madde Ne Anlama Geliyor?

Bu madde, sözleşme hukukunun en kritik aşamalarından biri olan "öneri" (icap) kavramını düzenler. Bir kişinin yaptığı teklifin onu bağlayıp bağlamayacağını belirler. Madde iki temel kural içerir: Birincisi, bir öneride bulunan kişi, açıkça "bu öneri beni bağlamaz" derse veya işin doğasından ya da durumun şartlarından bağlanma niyeti taşımadığı anlaşılırsa, bu öneri kendisini hukuken bağlamaz. Örneğin, bir müşteriye gönderilen "bu fiyatı değerlendirin, ancak bu bir taahhüt değildir" notu eklenmiş teklif, öneren açısından bağlayıcı değildir. İkincisi, fiyatı etiketinde görünen bir malın vitrinde sergilenmesi, tarife, fiyat listesi veya broşür gönderilmesi kural olarak bir öneri sayılır; yani satıcı bu ilanla bağlıdır. Ancak bu araçlarda açıkça "bu bir öneri değildir, sadece davettir" ibaresi varsa veya bu durum kolayca anlaşılabiliyorsa (örneğin "stoklarla sınırlıdır" notu) bu bir öneri olmaktan çıkar ve yalnızca müşteriyi teklif vermeye davet niteliği taşır.

💡 Ticari Hayatta ve Sicil İşlemlerinde Uygulaması

Bir şirket sahibi veya esnaf, müşterisine fiyat teklifi gönderdiğinde bu teklifin bağlayıcı olup olmadığını bilmelidir. Örneğin, bir toptancı, bayisine "100 birim ürünü 50.000 TL'ye gönderebilirim" yazılı bir eposta atarsa, bu genellikle bağlayıcı bir öneridir. Karşı taraf "kabul ediyorum" derse sözleşme kurulur. Ancak toptancı, "fiyatlarımız değişebilir, bu bilgi amaçlıdır" veya "kesin sipariş için ayrıca teyit alınız" derse, bu bir öneri değildir. Öte yandan, dükkan vitrininde 100 TL etiketiyle duran bir ürün, müşteri tarafından satın alınmak istendiğinde satıcı bu ürünü satmaktan kaçınamaz. Bu, tüketicinin korunması açısından da önemlidir. Aynı şekilde, bir şirketin web sitesinde "tanesi 50 TL" yazan ürün listesi, aksine bir ifade yoksa öneri sayılır. Sicil işlemlerinde ise, örneğin bir devir sözleşmesi görüşmesi sırasında taraflardan birinin "şu fiyata devrederim" demesi bağlayıcı öneri olurken, "fiyat pazarlığına açığız" demesi bağlayıcılık yaratmaz. SicilAI olarak öneriyoruz ki, ticari yazışmalarınızda bağlayıcılık niyetinizi açıkça belirtin; aksi halde bir teklifin kabulü ile sözleşme kurulabilir.

⚠️ Dikkat Edilmesi Gereken Riskler

• Belirsiz ifadeler kullanmak: "Fiyat uygundur" veya "değerlendirin" gibi ifadeler, bağlanma niyeti olmadığını açıkça ortaya koymaz; bu durumda mahkeme, sözleşme kurulmuş sayabilir.
• Fiyat listesi gönderirken uyarı yazmamak: "Bu liste bir öneri değildir, siparişleriniz için bize ulaşın" şerhi olmayan bir liste, acil siparişlerde bağlayıcı kabul edilebilir.
• Vitrin veya mağaza fiyatını güncellememek: Etikette yazan fiyat ile kasadaki fiyat farklıysa, müşteri etiketteki fiyattan satın alma hakkına sahip olabilir; bu risk özellikle indirim dönemlerinde artar.
• E-posta ve mesajlardaki imza bloklarında küçük notlar: "Bu mesaj bağlayıcı değildir" ifadesi, eğer teklifin ana metninde değilse dikkate alınmayabilir.
• Stokla sınırlama yapılmaması: Süresiz veya limitsiz öneri sunmak, özellikle kampanya dönemlerinde talebi karşılayamama ve tazminat riski doğurur.
• Önerinin geri alınmaması: Bağlayıcı bir öneri, muhatap kabul edene kadar usulüne uygun olarak geri alınmalıdır; aksi halde kabul ile sözleşme kurulur ve ifa yükümlülüğü doğar.