# ek MADDE 802
Çek Yabancı Para Ödeme Kuralı

Resmi Kanun Metni

(1) Çekin ödeme yerinde rayici olmayan bir para ile ödenmesi şart koşulmuş ise, bedeli, çekin ibraz günündeki değerine göre o ülke parası ile ödenebilir. İbraz edilmesine rağmen ödenmediği takdirde hamil, çek bedelinin dilerse ibraz dilerse ödeme günlerindeki rayiç değerine göre ülke parasıyla ödenmesini isteyebilir.

(2) Yabancı ülke parasının değeri, ödeme yerindeki ticari teamüllere göre belirlenir. Bununla beraber düzenleyen, ödenecek tutarın çekte yazılı belirli bir kura göre hesap olunmasını şart koşabilir.

(3) Düzenleyen, ödemenin belirli bir para ile yapılmasını (aynen ödemeyi) şart koşmuş ise birinci ve ikinci fıkra hükümleri uygulanmaz.

(4) Çek bedeli, düzenlenme ve ödeme ülkelerinde aynı adı taşıyan ve fakat değerleri birbirinden farklı olan para ile gösterildiği takdirde, ödeme yerindeki para kastedilmiş sayılır.

Yasal ve Önemli Uyarı Bu sayfadaki mevzuat metinleri ve yapay zeka özetleri yalnızca bilgilendirme amaçlıdır, hukuki danışmanlık veya resmi yönlendirme niteliği taşımaz. Ticaret Sicil süreçlerinizde olası eksiklikleri önceden tespit etmek için evraklarınızı SicilAI analiz motorunda kontrol edebilirsiniz; ancak nihai işlemlerinizde güncel mevzuatı ve profesyonel hukuki desteği esas almanız önerilir.

🔍 Bu Madde Ne Anlama Geliyor?

Bu madde, üzerinde yabancı para birimiyle yazılmış bir çekin Türkiye'de nasıl ödeneceğini düzenler. Şirket sahipleri ve esnaf için en önemli nokta şudur: Bir çek, ödeme yerinde geçerli olmayan bir para birimiyle (örneğin ABD Doları ile) düzenlenmişse, alacaklı (hamil) çeki bankaya ibraz ettiğinde, o günkü kur üzerinden bedeli TL olarak talep edebilir. Ancak çek ibraz edildiği halde ödenmezse, hamil dilerse ibraz günündeki, dilerse ödeme günündeki kura göre TL olarak tahsilat yapabilir. Bu, alacaklıya döviz kuru dalgalanmalarına karşı esneklik sağlar. Ayrıca, düzenleyen (çeki yazan borçlu) çekin üzerine "belirli bir kura göre ödeneceğini" yazabilir; bu durumda hesaplama o kura göre yapılır. Eğer çekte "aynen ödeme" (örneğin "sadece Euro olarak ödenir") şartı varsa, bu maddenin ilk iki fıkrası devre dışı kalır ve ödeme mutlaka yazılan para birimiyle yapılmak zorundadır. Son fıkrada ise, çekin düzenlendiği ülke ile ödeme ülkesinde aynı isimli ama farklı değerde para birimi varsa (örneğin ABD Doları vs Kanada Doları), ödeme yerindeki para biriminin kastedildiği kabul edilir.

💡 Ticari Hayatta ve Sicil İşlemlerinde Uygulaması

Bir ihracatçı düşünün: Müşterisi, mal bedeli karşılığında üzerinde "10.000 USD" yazan bir çek gönderdi. Çekin üzerinde Türkiye'de ödeneceği yazıyorsa, çek bankaya ibraz edildiğinde o günkü dolar kuru üzerinden TL ödeme yapılır. İbraz günü ödenmezse ve dolar sonradan yükselirse, çek sahibi ödeme günündeki daha yüksek kuru talep ederek döviz kaybını telafi edebilir. Ayrıca çek düzenleyen, "ödeme, çekte yazılı 32,50 TL/USD kuru üzerinden yapılacaktır" gibi bir kayıt koymuşsa, o kura bakılır. Bu tür çeklerde ticari teamüller gereği bankalar genellikle TCMB döviz satış kurunu veya mutabık kalınan bir kuru esas alır. SicilAI olarak önerimiz: Çeki düzenlerken ödeme para birimini, kur kaydını ve "aynen ödeme" şartını açıkça yazın; aksi halde yorum farklılıkları doğabilir. Şirketler muhasebe kayıtlarında bu kur farklarını doğru izlemeli, esnaf ise çeki tahsil ederken bankanın uyguladığı kuru sorgulamalıdır.

⚠️ Dikkat Edilmesi Gereken Riskler

Çekte "aynen ödeme" kaydı yokken ibrazdan sonra döviz kuru düşerse, alacaklı ibraz günü kurunu talep etmekte ısrar ederek zarar edebilir; doğru tercih yapılmalıdır.
Düzenleyen, belirli bir kur kaydı koymuşsa ancak bu kur açıkça yazılmamış veya "ticari teamüllere göre" denmişse, banka ile çek hamili arasında uyuşmazlık çıkabilir.
Aynı adlı farklı ülke paralarında (örneğin Avustralya Doları ile ABD Doları karıştırılırsa), ödeme yerindeki para birimi esas alınacağından yanlış tutar hesaplanabilir.
Çek ibraz edildiği halde ödenmezse, hamilin dava veya icra takibi başlatmadan önce hangi tarihteki kuru talep edeceğini netleştirmemesi durumunda faiz ve kur farkı hesabında hatalar oluşabilir.
Yabancı para çeklerinde "ödeme yerinde rayici olmayan para" ifadesi yanlış yorumlanarak, TL dışındaki tüm paraların otomatik olarak TL ile ödenebileceği sanılır; oysa taraflar aynen ödeme şartı koşabilir.

Bu İşlemi mi Yapıyorsunuz?

Tescil işlemlerinizde zaman kaybetmeyin. Yapay zeka ile evraklarınızı saniyeler içinde test edin.

Yapay Zeka Motorunu Çalıştır

İşlemleriniz %100 güvenli ve KVKK uyumlu olarak gerçekleştirilir.

Ticaret Sicil AI Asistanı