# GEÇİCİ MADDE 9
TTK Geçici Madde 9 Görev Hükümleri

🔍 Bu Madde Ne Anlama Geliyor?

6102 sayılı Türk Ticaret Kanunu, 1 Temmuz 2012 tarihinde yürürlüğe girmiştir. Geçici Madde 9, bu büyük kanun değişikliği sırasında henüz açılmış davaların akıbetini güvence altına almak için getirilmiştir. Madde, çok net bir kural koyar: Yeni kanun yürürlüğe girmeden önce açılmış davalarda, göreve ilişkin yeni hükümler uygulanmaz. Bu davalar, açıldıkları tarihte yürürlükte olan eski 6762 sayılı Kanun'a göre görülmeye devam eder. Kısacası "dava nerede açılmışsa orada biter" ilkesi benimsenmiştir. Görev, mahkemelerin bir uyuşmazlığa bakıp bakamayacağını belirleyen ve hâkim tarafından resen dikkate alınan önemli bir dava şartıdır. Bu geçici hüküm, binlerce derdest dosyanın mahkemeler arasında gereksiz yere nakledilmesini ve yargılamanın uzamasını engellemek amacıyla yasalaşmıştır.

💡 Ticari Hayatta ve Sicil İşlemlerinde Uygulaması

Bir örnekle somutlaştıralım. Bir şirket ortağı, 2012 yılının Nisan ayında, eski TTK döneminde, diğer ortak aleyhine genel hukuk mahkemesinde bir alacak davası açmış olsun. 1 Temmuz 2012'de yeni TTK yürürlüğe girer ve bazı ticari davaların asliye ticaret mahkemesinde görülmesi gerektiğini düzenler. Eğer Geçici Madde 9 olmasaydı, dava sırasında mahkeme kendini görevsiz sayıp dosyayı ticaret mahkemesine gönderebilecekti. Bu madde sayesinde dava, açıldığı genel hukuk mahkemesinde, eski kanun hükümleri uygulanarak devam eder. Bu da şirket sahipleri ve esnaf için belirsizlik yaratmaz; süreç hızlanır ve yargılama giderleri artmaz. Sicil işlemlerinde doğrudan bir etkisi olmamakla birlikte; şirket ana sözleşmesi değişikliği, genel kurul kararlarının iptali veya pay devri gibi uyuşmazlıklardan doğan davalarda da bu kural uygulanır. SicilAI olarak, dava açmadan önce görevli mahkemenin doğru belirlenmesinin, ticari hayatta çok kritik olduğunu hatırlatmak isteriz.

⚠️ Dikkat Edilmesi Gereken Riskler

• Bu madde yalnızca görev kurallarını kapsar: Yeni TTK'nın zamanaşımı, faiz oranları, sorumluluk gibi maddi hükümleri ile HMK'daki yargılama usulü kuralları Geçici Madde 9'un kapsamı dışındadır. Şirketler, dava devam ederken bu konularda eski hükümlerin uygulanacağını düşünerek yanlış strateji geliştirmemelidir.
• Karşı dava ve ıslah yeni dava sayılır: Geçici madde hükmü, dava açıldığı tarihteki kanuna tabi olmayı öngörür. Ancak karşı dava, ayrı bir dava niteliğindedir. Örneğin eski TTK döneminde açılan bir davada, yeni TTK yürürlüğe girdikten sonra karşı dava açılırsa, bu karşı davanın görevli mahkemesi yeni TTK hükümlerine göre belirlenir. Bu ayrıntının atlanması görevsizlik riskini doğurur.
• Görevsizlik itiraz sürelerine dikkat: Dava, eski kanuna göre açılmış olsa bile, mahkeme görevli olup olmadığını her aşamada resen dikkate alabilir. Tarafların, derdest davada eski kanunun uygulanacağını düşünüp görev itirazında bulunmayı unutması, ileride verilecek hükmün temyizde bozulmasına neden olabilir.
• Dava tarihinin doğru tespiti şarttır: Bu madde uyarınca uygulanacak hükümler, davanın açılış tarihine göre belirlenir. Dava dilekçesinin mahkemeye verildiği tarih mi, tebligatın yapıldığı tarih mi olduğu konusunda tereddüt yaşanabilir. Harç yatırılarak dava açıldığı andaki tarih esas alınır; bu nedenle dava tarihinin doğru belirlenmesi hayati önem taşır.