# MADDE 1053
İpoteğin Düşmesi İlan Yoluyla Tevdi

Resmi Kanun Metni

(1) Malik, alacaklının alacağını ödeme veya feshi bildirme hakkına sahip olur ve alacak tutarını, geri almak hakkından feragat ederek, alacaklının adına tevdi ederse, belli olmayan alacaklı ilan yoluyla çağrılarak ipoteğin düşmesine karar verilebilir. Faizler ancak miktarı sicile geçirilmiş ise, tevdi olunur; düşme kararının verilmesinden önceki üç yıllık dönem hariç, faiz tevdi edilmez.

(2) Alacaklı, Türk Borçlar Kanununun tevdi ile ilgili hükümlerine göre daha önce hakkını almış sayılmadıkça düşme kararının verilmesi ile borç ödenmiş sayılır.

(3) Alacaklı daha önce tevdi yerine başvurmadığı takdirde, tevdi edilen bedel üzerindeki hakkı, düşme kararının verilmesinden itibaren on yıl geçmekle sona erer. Bu hâlde tevdi eden kişi, tevdi sırasında geri almak hakkından feragat etmiş olsa bile, tevdi ettiği bedeli geri alabilir.

Yasal ve Önemli Uyarı Bu sayfadaki mevzuat metinleri ve yapay zeka özetleri yalnızca bilgilendirme amaçlıdır, hukuki danışmanlık veya resmi yönlendirme niteliği taşımaz. Ticaret Sicil süreçlerinizde olası eksiklikleri önceden tespit etmek için evraklarınızı SicilAI analiz motorunda kontrol edebilirsiniz; ancak nihai işlemlerinizde güncel mevzuatı ve profesyonel hukuki desteği esas almanız önerilir.

🔍 Bu Madde Ne Anlama Geliyor?

Madde 1053, tapuya ipotek koymuş bir malikin (borçlunun) alacaklısı belli değilse veya alacaklı ortada yoksa nasıl hareket edeceğini düzenler. Normal şartlarda borcun ödendiği belgelenmeden tapu sicilindeki ipotek şerhi kaldırılmaz. Ancak alacaklı bulunamıyor, mirasçıları belirsiz ya da adres bilgileri eksik olabiliyor. Bu durumda malik, alacak tutarını resmî bir makama (tevdi mahalli) alacaklının adına yatırır ve bu parayı geri alma hakkından açıkça vazgeçer. Böylece malik, ödeme yaptığını ispatlamış olur. Mahkeme, bilinmeyen alacaklıyı ilan yoluyla çağırır; ilan süresi sonunda alacaklı çıkmazsa ipoteğin düşmesine karar verir. Faizler yalnızca miktarı tapu siciline tescil edilmişse tevdi edilir ve düşme kararından önceki üç yıla ait faizler ödenir; daha eski faizler tevdi kapsamına girmez. Düşme kararı verildiği an borç ödenmiş sayılır ve alacaklı bu bedeli tevdi mahallinden tahsil edebilir. Alacaklı, karardan itibaren on yıl içinde tevdi edilen bedeli almazsa bu hak zaman aşımına uğrar; bu durumda malik, feragat etmiş olsa bile yatırdığı parayı geri alabilir.

💡 Ticari Hayatta ve Sicil İşlemlerinde Uygulaması

Bir şirket sahibi, kredi çektiği bankanın iflas ettiğini veya alacağı devralan yeni kuruluşun ticaret sicilinden terkin edildiğini düşünün. Tapu üzerinde hâlâ ipotek görünür ve şirket bu taşınmazı satmak veya yeni bir kredi almak istediğinde ipotek engel olur. İşte bu madde devreye girer. Şirket sahibi, borç tutarını ve varsa son üç yılın işlemiş faizini notere veya icra dairesine tevdi eder. Tevdi belgesiyle birlikte mahkemeye başvurarak “alacaklısı belli olmayan alacaklıya ilan yapılması” talebinde bulunur. İlan süresi bitince mahkeme ipoteğin düşmesine karar verir. Kararın verilmesiyle tapu sicilindeki ipotek resen terkin edilir. Bu sayede taşınmaz üzerindeki yük kaldırılır ve ticari hayatın önü açılır. SicilAI olarak önerimiz: ipoteğin kaldırılması işlemlerinde tapu müdürlüğüne sunulacak mahkeme kararının kesinleşme şerhini mutlaka talep edin; aksi hâlde tapu işlemi tamamlanmayabilir.

⚠️ Dikkat Edilmesi Gereken Riskler

Tevdi edilecek tutarın doğru hesaplanmaması: Alacak tutarı, işlemiş faizler ve masraflar eksiksiz belirlenmeli; aksi hâlde alacaklı itiraz ederse düşme kararı gecikir veya iptal olur.
Geri alma hakkından feragat edilmemesi: Feragat açıkça yapılmazsa mahkeme, tevdiin usulüne uygun olmadığına karar verip talebi reddedebilir.
İlan sürecinin atlanması: Mahkeme ilanla çağrı yapmadan ipoteği düşüremez; ilan masrafları ve sürelerin takibi ihmal edilmemeli.
Üç yıllık faiz kuralının gözden kaçması: Eski faizler tevdi edilmez; ancak sicile tescil edilmiş faiz oranı ve tutar yoksa faiz talebi reddedilebilir, bu durumda alacaklı itiraz edebilir.
On yıllık hak düşürücü süre: Alacaklı on yıl içinde tevdi edilen bedeli almazsa malik geri alabilir; ancak bu süreçte paranın nemalandırılması ve vergisel yükümlülükler konusunda mali müşavirden destek alınmalıdır.
Tevdi mahallinin yanlış seçilmesi: Yetkili ve görevli tevdi mahallinin belirlenmesi önemlidir; bu konudaki hatalar dava sürecini uzatır.

Bu İşlemi mi Yapıyorsunuz?

Tescil işlemlerinizde zaman kaybetmeyin. Yapay zeka ile evraklarınızı saniyeler içinde test edin.

Yapay Zeka Motorunu Çalıştır

İşlemleriniz %100 güvenli ve KVKK uyumlu olarak gerçekleştirilir.

Ticaret Sicil AI Asistanı