# MADDE 1070
Donatma İştirakinde Gemi Müdürünün Yetkileri
Resmi Kanun Metni
(1) Gemi müdürü, bu sıfatla iştirakin olağan işlerinin gerektirdiği bütün işlemleri ve hukuki tasarrufları üçüncü kişilerle yapmaya ve bu işler dolayısıyla ödenen paraları toplamaya yetkilidir. Gemi müdürünün temsil yetkisine, özellikle geminin donatılmasına ve bakımına ilişkin işlem ve tasarruflar ile navlun sözleşmelerinin yapılması ve geminin, navlunun, donatma giderlerinin ve müşterek avaryadan doğan alacakların sigorta ettirilmesi dâhildir.
(2) Kaptan, sadece gemi müdürünün emir ve talimatlarına uymakla yükümlü olup, paydaş donatanlardan herhangi birinin vereceği talimata uymak zorunda değildir.
(3) Gemi müdürü bu madde uyarınca yapmaya yetkili olduğu işlerden doğan uyuşmazlıklar dolayısıyla açılan davalarda ve girişilen takiplerde iştiraki temsile de yetkilidir.
(4) Gemi müdürü, kendisine özel bir yetki verilmedikçe, iştirak veya paydaş donatanlardan birinin veya birkaçının adına kambiyo taahhüdünde bulunamayacağı veya ödünç para alamayacağı gibi gemi veya gemi payları üzerinde bunları satmak veya rehnetmek suretiyle tasarrufta da bulunamaz.
🔍 Bu Madde Ne Anlama Geliyor?
Madde 1070, "donatma iştiraki" adı verilen ve birden fazla kişinin bir geminin mülkiyetini birlikte paylaştığı durumlarda, bu ortaklığı gemi müdürü adı verilen kişinin nasıl temsil edeceğini belirler. Kısaca gemi müdürü; geminin olağan ticari işlerini yürütme konusunda geniş bir yetkiye sahiptir. Bu yetki; geminin donatılması (malzeme, yiyecek, yakıt ve personel temini), bakım-onarımı, navlun sözleşmesi yapılması ve geminin, navlunun, donatma giderlerinin ve müşterek avarya alacaklarının sigorta ettirilmesini de kapsar. Üçüncü kişilerle yapılan bu işlemler doğrudan iştiraki bağlar. Öte yandan, kaptan yalnızca gemi müdürünün talimatına uyar; ortaklardan birinin tek başına vereceği talimatı dinlemek zorunda değildir. Bu sayede geminin işleyişinde tek bir otorite sağlanır. Ayrıca gemi müdürü, yetkisi dahilinde yaptığı işlerle ilgili açılan davalarda ve icra takiplerinde de iştiraki temsil eder. Ancak bu geniş yetkinin bir istisnası vardır: Gemi müdürü, ortaklardan özel yetki almadan iştirak veya paydaş adına kambiyo taahhüdünde bulunamaz, ödünç para alamaz, gemiyi ya da gemi paylarını satamaz veya rehnedemez. Bu sınırlama, ortakların mülkiyet hakkını koruyan kilit bir teminattır.
💡 Ticari Hayatta ve Sicil İşlemlerinde Uygulaması
Bir senaryo üzerinden düşünelim: Bir yük gemisinin yüzde 50 hissesi bir şirkete, yüzde 30'u başka bir şirkete ve yüzde 20'si bir esnafa aittir. Bu ortaklık bir gemi müdürü atamıştır. Gemi müdürü, limanda acil yakıt alımı için tedarikçiyle sözleşme imzalayabilir ve navlun sözleşmesi yapabilir. Tedarikçinin veya gemiyi kiralayan kişinin, tüm ortaklardan ayrı ayrı imza alması gerekmez; gemi müdürünün yetkisi yeterlidir. Ancak gemi müdürü, ortak talebiyle ya da kendi kararıyla gemiyi satmak istediğinde önce ortaklar kurulunun kararı ve özel yetki belgesi almak zorundadır. Bu tür yetki kontrolleri ticaret sicili işlemlerinde ve noterlik uygulamalarında sık sık gündeme gelir. Tüm bu adımları planlamak ve imza yetkilerini karşılaştırmak için SicilAI üzerinden yetki matrisi oluşturabilirsiniz.
⚠️ Dikkat Edilmesi Gereken Riskler
- Gemi müdürü, özel yetki alınmadan geminin devri veya rehni için sözleşme imzalarsa, bu işlem geçersiz sayılabilir ve taraflar zarar görebilir.
- Kaptan; paydaşlardan birinin "tek başına" verdiği talimatı uygularsa, iştirakin hukuki sorumluluğu doğabilir; bu durumda kaptanın eylemi yetkisiz temsil teşkil eder.
- Kambiyo taahhüdü (bono, çek) veya ödünç işlemleri, özel yetki belgesi olmadan yapıldığında gemi müdürünü ve iştiraki bağlamaz; alacaklının teminatı ortadan kalkar.
- Gemi müdürünün yaptığı işlem sırasında üçüncü kişiler, yetkinin sınırını araştırmazsa kötü niyetli kabul edilebilir ve bu nedenle işlemler ihtilaflı hale gelebilir.
Bu İşlemi mi Yapıyorsunuz?
Tescil işlemlerinizde zaman kaybetmeyin. Yapay zeka ile evraklarınızı saniyeler içinde test edin.
Yapay Zeka Motorunu Çalıştırİşlemleriniz %100 güvenli ve KVKK uyumlu olarak gerçekleştirilir.