# MADDE 1281
Dispeç Onayı İtiraz Usulü Mahkeme Süreci
Resmi Kanun Metni
(1) Sigortacılar dâhil olmak üzere ilgililer, 1279 uncu maddede yazılı yerdeki mahkemeden dispeçin onaylanmasını isteyebilecekleri gibi avarya türüne veya hesaplarına itiraz da edebilirler.
(2) Dilekçede duruşmaya çağrılacak olan ilgililerin ad ve soyadları bildirilir.
(3) Dilekçe üzerine mahkeme, dispeççiden, dispeç ile istemleri ispatlayan belgeleri ister; bu belgelerin tamamlanmasına gerek görülürse, ibrazını onları elinde bulunduranlara emreder.
(4) İlgililerin hepsi duruşmaya çağrılır. Çağrıda, dispeç ile istemleri ispatlayan belgelerin mahkeme kaleminde incelenebileceği ve çağrılanın daha önce de dispeçe karşı mahkemede itirazda bulunabileceği, belirli günde gelmediği takdirde dispeçe onay vermiş sayılacağı yazılır. Çağrının duruşma gününden en az onbeş gün önce ilgililere tebliğ edilmesi gerekir.
(5) Dispeç raporuna itirazın, en geç ilk celsede, hiçbir tereddüde yer bırakmayacak şekilde açık ve etraflı olarak yapılması zorunludur. Haklı sebepler dolayısıyla bu mümkün olmazsa, hâkim ilgiliye itirazını bildirmek üzere bir defalık uygun bir süre verir. İlk oturumda veya en geç hâkim tarafından verilecek süre içinde gereği gibi açık ve ayrıntılı şekilde bildirilmemiş olan itiraz yapılmamış sayılır.
🔍 Bu Madde Ne Anlama Geliyor?
Bu madde, deniz ticaretinde yaşanan "müşterek avarya" (ortak tehlike sonucu yapılan fedakârlık ve masrafların paylaştırılması) durumlarında hazırlanan dispeç raporuna (hasar ve masraf paylaşım belgesi) karşı nasıl itiraz edileceğini ve mahkeme onayının nasıl alınacağını düzenler. Kısaca: Sigortacılar dahil tüm ilgililer, dispeçin (avarya cetvelinin) onaylanmasını mahkemeden isteyebilir veya bu rapora ve hesaplara itiraz edebilir. İtiraz dilekçesinde duruşmaya çağrılacak kişilerin ad ve soyadlarının bildirilmesi zorunludur. Mahkeme, dispeççiden raporu ve dayanak belgeleri ister; eksik belgeleri elinde bulunduranlardan da ibrazını emredebilir. Tüm ilgililer duruşmaya en az 15 gün önceden çağrılır. Çağrı kağıdında, belgelerin incelenebileceği ve gelinmediği takdirde dispeçe onay verilmiş sayılacağı ihtarı yer alır. İtirazın en geç ilk celsede, açık ve ayrıntılı şekilde yapılması şarttır; haklı sebepler varsa hâkim bir defaya mahsus ek süre verebilir. Bu sürede yapılmayan itiraz hiç yapılmamış sayılır.
💡 Ticari Hayatta ve Sicil İşlemlerinde Uygulaması
Bir gemi yük taşırken fırtınaya yakalandı ve gemiyi kurtarmak için müşterek avarya kararı alındı; yakıt ve yükün bir kısmı denize atıldı. Bu durumda bir dispeççi, zararı ve kurtarma masraflarını gemi, yük ve navlun paylarına göre dağıtan bir rapor hazırlar. Sigorta şirketiniz veya siz yük sahibi olarak bu rapordaki payınızın haksız olduğunu düşünüyorsanız, Türk Ticaret Kanunu'nun 1279. maddesine göre yetkili mahkemede dispeçin onaylanmasını isteyebilir veya itiraz edebilirsiniz. Burada kritik nokta, itirazınızı ilk duruşmada açık ve ayrıntılı şekilde dile getirmenizdir. Aksi takdirde mahkeme, dispeçe onay vermişsiniz gibi işlem yapar. SicilAI olarak özellikle tavsiyemiz: Duruşma tebligatını aldığınızda gecikmeden bir hukuk danışmanıyla raporu incelemeniz ve itiraz gerekçelerinizi yazılı hale getirmenizdir. Mahkeme kaleminde belgeleri inceleme hakkınızı mutlaka kullanın; çağrıda belirtilen günde hazır bulunmazsanız, rapora sessiz kalmış ve kabul etmiş sayılırsınız.
⚠️ Dikkat Edilmesi Gereken Riskler
- Duruşmaya katılmama riski: Çağrıda belirtilen günde mahkemede olmazsanız, dispeçe onay vermiş sayılırsınız. Bu, aleyhinize kesin bir sonuç doğurabilir.
- Süresi geçmiş itiraz: İtirazınızı ilk celsede yapmazsanız veya hâkimin verdiği ek süreyi kaçırırsanız, itiraz hiç yapılmamış sayılır.
- Belirsiz itiraz içeriği: "Bu rapordaki rakamları kabul etmiyorum" gibi soyut ifadeler yeterli değildir. İtirazın hiçbir tereddüde yer bırakmayacak şekilde açık, etraflı ve hesaplara yönelik somut gerekçelerle yapılması zorunludur.
- Eksik belge ve delil sunmama: Mahkemenin istediği belgeleri süresinde ibraz etmemek, itirazınızın değerlendirilmesini olumsuz etkiler.
- Tebligat süresini göz ardı etme: Duruşma gününden en az 15 gün önce yapılmış tebligat yoksa süre ihlali söz konusudur; bu durumu derhal mahkemeye bildirmelisiniz.
Bu İşlemi mi Yapıyorsunuz?
Tescil işlemlerinizde zaman kaybetmeyin. Yapay zeka ile evraklarınızı saniyeler içinde test edin.
Yapay Zeka Motorunu Çalıştırİşlemleriniz %100 güvenli ve KVKK uyumlu olarak gerçekleştirilir.