# MADDE 1353
Deniz Alacaklarında İhtiyati Haciz Rehberi
Resmi Kanun Metni
(1) Deniz alacaklarının teminat altına alınması için, geminin sadece ihtiyati haczine karar verilebilir. Bu alacaklar için gemi üzerine ihtiyati tedbir konulması veya başka bir surette geminin seferden menedilmesi istenemez.
(2) Akdî veya kanuni bir rehin ile teminat altına alınmış deniz alacakları hakkında da birinci fıkra hükmü uygulanır.
(3) Deniz alacaklarından başka alacaklar için gemi hakkında ihtiyati haciz kararı verilemez.
(4) Alacağın, 1352 nci maddede sayılan bir deniz alacağı olması, ihtiyati haciz sebebidir.
(5) Vadesi gelmemiş deniz alacaklarında, İcra ve İflas Kanununun 257 nci maddesinin ikinci fıkrasında öngörülen şartlar gerçekleştiği takdirde geminin ihtiyati haczi istenebilir.
🔍 Bu Madde Ne Anlama Geliyor?
Madde 1353, gemilerin hukuki korunmasına ilişkin çok önemli bir sınır çizer. Türk Ticaret Kanunu’na göre bir geminin, deniz alacakları için yalnızca ihtiyati haczi istenebilir; yani gemi üzerinde ihtiyati tedbir kararı verilmesi veya geminin seferden menedilmesi mümkün değildir. Bu, alacaklının hakkını alabilmek için başvurabileceği tek geçerli yolun, gemiyi icra dairesi aracılığıyla bağlamak olduğu anlamına gelir. Maddenin ikinci fıkrası, akdi veya kanuni rehinle teminat altına alınmış deniz alacaklarının da aynı kurala tabi olduğunu söyler. Üçüncü fıkra ise deniz alacağı niteliği taşımayan sıradan alacaklar için gemiye haciz konulamayacağını açıkça hükme bağlar. Dördüncü fıkra, haciz sebebini tek bir kritere indirger: alacağın, 1352. maddede sayılan deniz alacaklarından biri olması yeterlidir. Beşinci fıkra, vadesi gelmemiş alacaklarda da İcra ve İflas Kanunu'nun 257. maddesinin ikinci fıkrasındaki şartlar oluşmuşsa (örneğin borçlunun malları kaçırma şüphesi) ihtiyati haciz talep edilebileceğini düzenler.
💡 Ticari Hayatta ve Sicil İşlemlerinde Uygulaması
Bir şirket sahibi olarak gemiye yakıt, kumanya veya acente hizmeti verdiğinizi düşünün. Bu hizmetler 1352. maddede sayılan deniz alacakları arasında yer alır. Gemi işletmecisi borcunu ödemezse, alacağınızı tahsil etmek için doğrudan geminin ihtiyati hacizini isteyebilirsiniz. Ancak dikkat: Mahkemeden gemi için ihtiyati tedbir talebinde bulunursanız, bu talep reddedilecektir; doğru ve tek yol ihtiyati haciz kararı aldırmaktır. Öte yandan, gemi sahibinin ofis kirası gibi sıradan bir ticari alacağınız varsa, bu alacak deniz alacağı sayılmaz ve gemiyi haciz ettiremezsiniz. SicilAI olarak önerimiz: alacağınızın 1352. maddedeki listede tam olarak hangi kaleme girdiğini önceden tespit edin ve haciz talebini bu dayanağa göre hazırlayın. Vadesi gelmemiş bir alacak için ise İİK 257/2’deki "borçlunun mal kaçırma hazırlığı içinde olduğu" yönündeki somut delilleri mutlaka mahkemeye sunmalısınız.
⚠️ Dikkat Edilmesi Gereken Riskler
- Yanlış hukuki yol seçimi: Deniz alacağında ihtiyati tedbir talebinde bulunmak, talebin usulden reddedilmesine ve zaman kaybına neden olur.
- Sıradan alacak için haciz denemesi: Deniz alacağı olmayan bir alacakla gemi haczi istenirse, karar verilmez ve karşı taraf lehine tazminat riski doğar.
- Vadesi gelmemiş alacakta ispat güçlüğü: İİK 257/2’deki kaçırma şüphesi somut delillerle kanıtlanmazsa talep reddedilebilir.
- Rehinli alacakların istisna sanılması: Akdi veya kanuni rehinle teminat altına alınmış olsa bile, yine yalnızca ihtiyati haciz uygulanabilir; gemiye tedbir konulamaz.
Bu İşlemi mi Yapıyorsunuz?
Tescil işlemlerinizde zaman kaybetmeyin. Yapay zeka ile evraklarınızı saniyeler içinde test edin.
Yapay Zeka Motorunu Çalıştırİşlemleriniz %100 güvenli ve KVKK uyumlu olarak gerçekleştirilir.