# MADDE 1462
Eksik Sigortada Tazminat Oranı

🔍 Bu Madde Ne Anlama Geliyor?

Madde 1462, sigorta hukukunda "eksik sigorta" olarak bilinen durumun kısmi hasarlarda nasıl tazmin edileceğini düzenler. Sigorta bedeli (poliçede yazan güvence tutarı), sigorta değerinden (malın gerçek ve güncel değeri) düşükse ortada eksik sigorta var demektir. Bu durumda sigortalı malın bir kısmı zarar görürse, sigortacı zararın tamamını değil; sigorta bedelinin sigorta değerine oranı kadar bir tazminat öder. Örneğin; 2.000.000 TL değerindeki bir işletme binası 1.500.000 TL bedelle sigortalanmışsa oran 3/4'tür. Çıkan bir yangında 400.000 TL hasar oluşursa sigortacı yalnızca 300.000 TL öder; kalan 100.000 TL işletmenin kendi yükünde kalır. Ancak maddedeki "aksine sözleşme yoksa" ifadesi çok önemlidir: Poliçeye açıkça "orantı kuralı uygulanmaz" hükmü yazılırsa sigortacı kısmi hasarda tam tazminat ödemeyi de kabul edebilir.

💡 Ticari Hayatta ve Sicil İşlemlerinde Uygulaması

Şirketler özellikle yangın, deprem veya iş makinesi sigortalarında poliçe düzenlenirken değeri eksik gösterme hatasına düşer. Zamanla enflasyon ve piyasa koşulları malın değerini artırır; ancak sigorta bedeli sabit kalırsa yıllar sonra ortaya çıkan bir hasarda bu madde devreye girer. Örneğin bir şirket makine parkını 2020'de 1.000.000 TL bedelle sigortalatır, 2025'te makinelerin gerçek değeri 2.000.000 TL olursa oran yarıya düşer. Bir darbe sonucu oluşan 200.000 TL hasarda sigortacı sadece 100.000 TL öder. Bu da işletmenin ticari faaliyetini aksatabilir.

Rehinli alacaklılar açısından da bu madde kritiktir: Kredi karşılığında işletmenin makinesine rehin konulmuşsa ve makine sigortalıysa, eksik sigorta nedeniyle sigorta tazminatı düşük kalabilir; alacaklı tahsilat sıkıntısı yaşar. Şirket hisse devri veya birleşme gibi sicil işlemlerinde de değerleme raporlarıyla sigorta bedellerinin uyumlu olup olmadığı incelenmelidir. SicilAI olarak işletmelere önerimiz; her bilanço döneminde sigortalı varlıkların güncel değerini tespit ettirip poliçe bedelini bu değere göre revize ettirmeleridir.

⚠️ Dikkat Edilmesi Gereken Riskler

• Sigorta ettirilen malın değeri düşük gösterilirse, küçük bir hasarda bile tazminat oransal olarak kesilir ve işletme ciddi maddi kayıp yaşar.
• Poliçeye "orantı kuralı uygulanmaz" şerhi eklenmezse, sözleşmede aksi yazmadıkça yasa gereği oranlama yapılır.
• Enflasyon veya piyasa dalgalanmaları nedeniyle malın değeri artsa da poliçe bedeli güncellenmezse, fiilen eksik sigorta ortaya çıkar.
• Sigorta eksperleri hasar anında gerçek değeri piyasa koşullarına göre belirler; sigortalının beyanı tek başına bağlayıcı değildir.
• Birden fazla sigorta şirketiyle yapılan kısmi poliçelerde toplam bedel sigorta değerinin altında kalırsa her bir sigortacı kendi oranına göre öder ve toplam ödeme yetersiz kalır.