# MADDE 27
Ticaret Sicili Tescil Usulü ve Harç

🔍 Bu Madde Ne Anlama Geliyor?

Ticaret siciline tescil işleminin temel kuralı, ilgili kişinin başvurusu (istem) ile yapılmasıdır. Ancak kanun bazı durumlarda tescili, kişinin başvurusunu beklemeden mahkeme veya yetkili kurumun bildirimi üzerine de yapılabilir hale getirmiştir. Bu madde ayrıca tescil işlemlerinde harç makbuzunun tarihinin tescil anı olarak kabul edileceğini düzenler. Yani harca tabi bir işlemde, dosyanızı teslim ettiğiniz gün değil, harcı ödediğiniz tarih esas alınır.

Maddenin ikinci fıkrası ise özellikle kurumlar vergisi mükellefi olan şirketler için önemli bir kolaylık getirir. Ticaret sicili müdürlüğü, başvuru evrakının bir suretini doğrudan ilgili vergi dairesine iletir. Böylece şirket kurucusunun ayrıca vergi dairesine gidip “işe başlama bildirimi” vermesine gerek kalmaz; bu yükümlülük otomatik olarak yerine getirilmiş sayılır.

💡 Ticari Hayatta ve Sicil İşlemlerinde Uygulaması

Bir anonim veya limited şirket kurduğunuzu düşünün. Noter onaylı ana sözleşmenizi hazırlayıp ticaret sicili müdürlüğüne başvuru yapıyorsunuz. Müdürlük, kurumlar vergisi mükellefi olduğunuz için başvuru dosyanızın bir örneğini vergi dairesine gönderir. Bu sayede sizin “işe başladım” diye ayrıca vergi dairesine gitmenize gerek kalmaz. Bu, SicilAI platformunda da sıkça vurguladığımız gibi, şirket kuruluş sürecindeki bürokratik yükü önemli ölçüde azaltan bir düzenlemedir.

Örneğin 10 Haziran’da harcı yatırıp dosyanızı teslim ettiyseniz, tescil başvuru tarihiniz 10 Haziran olur. Eğer harcı yatırıp dosyayı ertesi gün verirseniz, resmî olarak tescil için başvuru tarihiniz harç makbuzundaki gün olarak kabul edilir. Bu tarih, şirketin üçüncü kişilere karşı hüküm ifade etmeye başladığı anın belirlenmesinde kritiktir.

⚠️ Dikkat Edilmesi Gereken Riskler

• Harç tarihini kaçırmayın: Tescil anı harç makbuzundaki tarihe göre belirlenir. Harcı geç yatırmak veya eksik yatırmak tescili geciktirir; bu gecikme şirketinizin hukuki işlem yapma yetkisini ve üçüncü kişilere karşı korunmasını olumsuz etkileyebilir.
• Şahıs işletmesi iseniz kolaylık sizin için geçerli değildir: Bu düzenleme yalnızca kurumlar vergisi mükellefleri (anonim, limited, kooperatif gibi) için tanınmıştır. Şahıs şirketi veya adi ortaklık kuruyorsanız, işe başlama bildiriminizi kendiniz vergi dairesine vermek zorundasınız. Aksi hâlde vergi cezası ile karşılaşabilirsiniz.
• Eksik evrak iletimi: Sicil müdürlüğü başvuru evrakını vergi dairesine iletir; ancak başvuru dilekçenizde adres, ortaklık yapısı veya yetkili temsilci bilgileri eksikse müdürlük evrakı eksik iletebilir. Bu durumda işe başlama bildiriminiz geçersiz sayılabilir. Başvuru öncesi tüm bilgilerin eksiksiz olduğundan emin olun.
• Resen tescillere dikkat: Yetkili kurum veya mahkeme tarafından resen yapılan tescillerde istem aranmaz. Bu hâllerde süreç üzerinde inisiyatifiniz sınırlı olabilir; bu yüzden sicil müdürlüğünün taleplerini ve sürelerini takip etmeniz önemlidir.