# MADDE 662
Kıymetli Evrakın İptalinde Ödemeden Men

🔍 Bu Madde Ne Anlama Geliyor?

6102 sayılı Türk Ticaret Kanunu'nun 662. maddesi, kaybolan, çalınan veya imha edilen kıymetli evrakın iptali sürecinde mahkemeye verilen koruyucu yetkiyi düzenler. Senedi kaybeden hak sahibinin talebi üzerine mahkeme, senedin borçlusuna "ödememe yasağı" koyar; yani borçlu, senedi ibraz eden kişiye bedelini ödemekten men edilir. Aksi hâlde, yani borçlu bu yasağa rağmen ödeme yaparsa, bu ödeme borcu sona erdirmez. Borçlu, senedin gerçek hak sahibine yeniden ödeme yapmak zorunda kalır. Bu nedenle madde, borçluya "iki defa ödeme" riski yükleyerek senedi kaybeden kişiyi korur. İkinci fıkra ise kupon belgelerine ilişkindir: Dava sırasında vadesi dolan münferit kuponlar, faiz kuponlarının iptaline ilişkin özel hükümlere tabi tutulur. Böylece hem ana senet hem de ona bağlı kupon ödemeleri, iptal kararı verilinceye kadar güvence altına alınmış olur.

💡 Ticari Hayatta ve Sicil İşlemlerinde Uygulaması

Ticari hayatta bu madde en çok kaybolan çek, bono, tahvil ve hamiline yazılı pay senetleri açısından önem taşır. Örneğin bir şirket ortağı, hamiline yazılı pay senedini kaybettiğini varsayalım. Senedi bulan üçüncü kişi, şirketten kâr payı veya kupon ödemesi talep edebilir. Bu durumda ortak, mahkemeye başvurarak Madde 662 uyarınca şirketin ödemeden men edilmesini sağlayabilir. Mahkeme kararı şirkete tebliğ edildiğinde şirket, senedi ibraz eden kişiye ödeme yapmamalıdır; aksi takdirde hem ibraz edene hem de gerçek hak sahibine ödeme yaparak çifte zarara uğrayabilir. Şirketler ayrıca kupon belgesi iptallerinde, dava sırasında vadesi gelen kuponları tek tek takip etmeli ve faiz kuponlarına ilişkin kuralları uygulamalıdır. Bu süreçlerde pay defteri kayıtlarının ve mahkeme tebligatlarının düzenli izlenmesi büyük önem taşır; SicilAI, şirketlerin bu tür zayi ve iptal süreçlerinde kayıt düzenini korumasına yardımcı olabilir.

⚠️ Dikkat Edilmesi Gereken Riskler

• En kritik risk, mahkemenin ödemeden men kararına rağmen senedi ibraz eden kişiye ödeme yapılmasıdır. Borçlu, ödemeyi iyi niyetle yapmış olsa bile iki kez ödeme yükümlülüğüyle karşı karşıya kalabilir.
• Kupon belgesinin iptali istenirken dava sırasında vadesi dolan kuponlar ayrıca değerlendirilmezse, bu kuponlar için ödememe yasağı eksik kalabilir ve hak kaybı yaşanabilir.
• Sadece ödemeden men kararı almak yeterli değildir; iptal davasının sonuçlandırılması gerekir. Aksi hâlde senet ileride yeniden ortaya çıkabilir ve borçlu geçerli bir ödeme talebiyle karşılaşabilir.
• Mahkeme kararının şirkete veya bankaya geç ulaşması ya da ilgili birimlere bildirilmemesi hâlinde, farkında olmadan yapılan ödemeler telafisi güç maddi kayıplara yol açabilir.