# MADDE 665
Kambiyo Senedi İptalinde Dava Süresi

🔍 Bu Madde Ne Anlama Geli̇yor?

Bu madde, 6102 sayılı Türk Ticaret Kanunu'nda kambiyo senetlerinin (çek, bono, poliçe) zayi nedeniyle iptali davasında yaşanan özel bir durumu düzenler. Diyelim ki bir şirket sahibi, elindeki çeki veya senedi kaybetti ve mahkemeden bu senedin iptalini talep etti. Mahkeme, ödeme yasağı koyarak senedin bedelinin ödenmesini engeller. Ancak senet hiç yok olmamıştır; bir süre sonra ortaya çıkar ve mahkemeye ibraz edilir. İşte tam bu noktada devreye giren Madde 665, mahkemeye şu yetkiyi verir: Mahkeme, iptal isteyen kişiye (dilekçe sahibine) senedin iadesi için bir dava açması konusunda süre tanır. Bu süre içinde iptal isteyen kişi, senedi elinde bulunduran kişiye karşı "istirdat davası" açmalıdır. Açmazsa, mahkeme senedi elinde bulunduran kişiye geri verir ve ödeme yasağını kaldırır. Böylece senet yeniden tedavüle girer ve bedeli ödenebilir hale gelir.

💡 Ticari Hayatta ve Sicil İşlemlerinde Uygulaması

Bir tacir, müşterisinden aldığı çeki kaybettiğinde iptal davası açar ve bankaya ödeme yasağı bildirilir. Aradan haftalar geçer; çek, bir tedarikçinin elinde ortaya çıkar. Tedarikçi çeki bankaya ibraz ettiğinde ödenmez, çünkü ödeme yasağı vardır. Bunun üzerine tedarikçi çeki mahkemeye sunar. Mahkeme, çekin iptalini isteyen şirket sahibine örneğin 15 gün veya 1 ay süre verir. Bu süre içinde şirket sahibi, tedarikçiye karşı "senedin iadesi davası" açmak zorundadır. Dava açılmazsa, mahkeme senedi tedarikçiye geri verir ve çekin üzerindeki ödeme yasağını kaldırır. O andan itibaren çek, normal bir kambiyo senedi gibi tahsil edilebilir. SicilAI olarak bu sürecin, kayıp senetlerin kötüye kullanılmasını engellemek için kritik bir denge kurduğunu söyleyebiliriz: Ne iptal isteyen haksız yere senedi yok sayabilir ne de senedi elinde bulunduran kişi ödeme yasağı nedeniyle mağdur kalır.

⚠️ Dikkat Edilmesi Gereken Riskler

• Mahkemenin verdiği süre hak düşürücü niteliktedir; süre kaçırılırsa dava hiç açılmamış sayılır ve ödeme yasağı kalkarak senet muhatabına geri verilir.
• İstirdat davasını yanlış mahkemede veya sadece senedin iadesi yerine tazminat talebiyle açmak, sürecin uzamasına ve hakkın kaybına yol açabilir.
• İptal isteyen kişi, süre içinde dava açtığını ispatlamalıdır; dava dilekçesinin süresinde kaydedildiğini gösteren belgeler saklanmalıdır.
• Ödeme yasağı kaldırıldıktan sonra senet iyi niyetli bir üçüncü kişiye ciro edilmişse, paranın tahsil edilmesi neredeyse imkânsız hale gelebilir.
• Süreçte teminat gösterilmesi gerekebilir; teminat hazırlanmazsa dava usulden reddedilebilir.