# MADDE 695
Poliçede Kabul Beyanı ve Tarih Şartı

🔍 Bu Madde Ne Anlama Geliyor?

Madde 695, kambiyo senetlerinden biri olan poliçede kabul (acceptation) işleminin nasıl yapılacağını düzenler. Poliçede muhatap (borçlu), kendisine gösterilen poliçeyi ödemeyi üstlenirse bu iradesini “kabul edilmiştir” gibi bir ibare yazarak ve imzalayarak belgeler. Ancak kanun, muhatabın poliçenin ön yüzüne sadece imza atmasını da geçerli bir kabul sayar. Bu, ticaret hayatında sıkça kullanılan pratik bir kolaylıktır.

İkinci fıkra ise kabulün tarihlenmesi ile ilgilidir. Eğer poliçe “görüldükten belirli bir süre sonra” ödenecek şekilde düzenlenmişse veya sözleşmede poliçenin belirli bir süre içinde kabule arz edilmesi şart koşulmuşsa, kabul tarihi poliçenin üzerine yazılmalıdır. Hamil (poliçeyi elinde bulunduran alacaklı) bu tarihin yazılmasını istemezse, muhatap yalnızca kabul beyanını imzalar. Tarih yazılmazsa ve bu eksiklik hamil tarafından zamanında protesto çekilerek tespit ettirilmezse, hamil cirantalara ve düzenleyene karşı başvuru haklarını kaybedebilir.

💡 Ticari Hayatta ve Sicil İşlemlerinde Uygulaması

Bir şirketin mal sattığını ve karşılığında poliçe düzenlediğini düşünelim. Poliçe, alıcı firmanın (muhatap) kabulüne sunulur. Alıcı firma yetkilisi poliçenin ön yüzüne sadece imzasını atarsa, bu imza kabul anlamına gelir ve firma borcunu resmen tanımış olur. Bu durum, satıcı açısından güçlü bir alacak güvencesi sağlar.

Eğer poliçe “görüldükten 90 gün sonra ödenir” şeklindeyse, kabul sırasında tarih atılması kritik önem taşır. Çünkü 90 günlük süre bu tarihten itibaren işlemeye başlar. Tarih atılmazsa hamil, ödeme gününü ispatlamakta zorlanır. Bu noktada SicilAI tarafından hazırlanan rehberler, şirketlerin kambiyo senedi düzenlerken ve kabul işlemlerinde eksik tarih veya imza gibi formaliteleri gözden kaçırmaması gerektiğini vurgular. Esnaf ve limited şirket sahipleri, teslim aldıkları poliçelerde kabul tarihinin yazılı olup olmadığını derhal kontrol etmeli; yazılmadığını fark ettiklerinde vakit kaybetmeden protesto düzenlemelidir.

⚠️ Dikkat Edilmesi Gereken Riskler

• İmzanın yanlış yere atılması: Muhatabın imzası arka yüze değil, ön yüze atılmalıdır. Aksi hâlde kabul beyanı geçersiz sayılabilir ve hamil borçluyu poliçe hükümlerine göre takip edemeyebilir.
• Tarih eksikliğinin protesto edilmemesi: Görüldükten belirli süre sonra ödenecek poliçelerde kabul tarihi yazılmamışsa, hamil bu durumu zamanında protesto ile tespit ettirmezse ciranta ve düzenleyene başvurma hakkını kaybeder. Bu, telafisi mümkün olmayan ciddi bir sonuçtur.
• Kabulün koşullu yapılması: Her ne kadar bu madde doğrudan düzenlemese de, kabul beyanına kayıt veya şart eklenmesi, kural olarak kabulün reddi anlamına gelir. Muhatap sadece “kabul” ibaresine güvenip şerh düşmemelidir.
• Protesto sürelerinin kaçırılması: Kabul tarihi atılmamışsa hamil, bunu öğrendiği andan itibaren protesto için öngörülen yasal süreler içinde hareket etmelidir. Süre kaçarsa, cirantalara rücu hakkı ortadan kalkar.