# MADDE 731
Poliçede mücbir sebep süre uzatımı
Resmi Kanun Metni
(1) Kanunen belirli olan süreler içinde poliçenin ibrazı veya protesto düzenlenmesi, bir devletin mevzuatı veya herhangi bir mücbir sebep gibi aşılması imkânsız bir engel nedeniyle gerçekleştirilememişse, bu işlemler için belirli olan süreler uzatılır.
(2) Hamil, mücbir sebepleri gecikmeksizin kendinden önce gelen kişiye ihbar etmekle ve bu ihbarı, altına tarih, yer ve imzasını da koyarak poliçeye veya alonja kaydetmekle yükümlüdür. Bunun dışında 723 üncü madde hükümleri uygulanır.
(3) Mücbir sebeplerin ortadan kalkmasından sonra hamilin, poliçeyi gecikmesizin kabul veya ödeme amacıyla ibraz ve gereğinde protesto çekmesi şarttır.
(4) Mücbir sebepler vadenin gelmesinden itibaren otuz günden çok sürerse, poliçenin ibrazına ve protesto çekmeye gerek olmaksızın başvurma hakkı kullanılabilir.
(5) Görüldüğünde veya görüldükten belirli bir süre sonra ödenmesi şart olan poliçeler hakkında otuz günlük süre, hamilin kendi cirantasına mücbir sebebi ihbar ettiği tarihten itibaren işler. Bu ihbar, ibraz süresinin bitmesinden önce de yapılabilir. Görüldükten belirli bir süre sonra ödenmesi şart olan poliçelerde otuz günlük süre, poliçede belirtilen süre kadar uzar.
(6) Hamilin veya poliçeyi ibraza veya protesto çekmeye memur ettiği kişinin yalnız kendilerine ait olaylar mücbir sebeplerden sayılmaz.
🔍 Bu Madde Ne Anlama Geliyor?
Bu madde, poliçe (kambiyo senedi) hamillerinin karşılaştığı öngörülemez engeller karşısında hak kaybına uğramasını önlemek için getirilmiş bir kurtarıcı düzenlemedir. Poliçenin kabul edilmesi veya ödenmesi için kanunda belirlenmiş süreler içinde ibraz edilmesi, gerektiğinde protesto çekilmesi gerekir. Ancak savaş, doğal afet, genel salgın gibi bir devletin mevzuatından kaynaklanan yasaklar veya gerçekten aşılması imkânsız engeller nedeniyle bu işlemler yerine getirilemezse, işte o zaman bu süreler işlemez ve uzar. Önemli olan, hamilin bu engeli vakit kaybetmeden kendisinden önce gelen cirantaya yazılı olarak bildirmesi ve bu ihbarı poliçenin üzerine veya alonj (ek yaprak) üzerine tarih, yer ve imza ile kaydetmesidir. Mücbir sebep ortadan kalktığında ise hamil derhâl ibraz/protesto işlemlerini tamamlamalıdır. Eğer engel, vadenin gelmesinden itibaren 30 günden fazla sürerse, artık ibraz ve protesto zahmetine gerek kalmadan hamil, borçlulara (cirantalar, avalistler vb.) doğrudan başvurma hakkını kullanabilir. Ancak bu maddenin son fıkrası çok kritiktir: Hamilin bizzat kendi hastalığı veya unutkanlığı gibi kişisel olaylar asla mücbir sebep sayılmaz.
💡 Ticari Hayatta ve Sicil İşlemlerinde Uygulaması
Diyelim ki bir şirket sahibisiniz ve elinizdeki poliçenin ödeme günü geldi. Poliçeyi muhataba (borçluya) ibraz etmeniz gereken gün, resmî bir kararname ile ülkede olağanüstü hâl ilan edildi ve tüm iş yerleri kapatıldı. Bu durumda panik yapmayın. Madde 731 devreye girer. Yapmanız gereken ilk şey, bu engeli bir dilekçe veya e-posta ile en geç makul bir süre içinde kendi cirantanıza (poliçeyi size ciro eden kişiye) bildirmek ve bu bildirimi poliçenin arkasına "Mücbir sebep için ihbar edilmiştir" notu düşüp tarih, yer ve imza atarak kaydetmektir. Bu kayıt, ileride doğacak ihtilaflarda ispat kolaylığı sağlar. Engelin ortadan kalkmasını bekleyin; kalktığı anda gecikmeden ibraz edin veya protesto çektirin. Eğer engel 30 günden uzun sürerse, doğrudan senet borçlularına (ciranta ve kefillere) icra takibi başlatabilirsiniz. SicilAI olarak bu süreçte yapılan en büyük hatanın, bildirimin yazılı delile bağlanmaması olduğunu görüyoruz. Bu nedenle tüm ihbar kanıtlarını ve poliçe üzerindeki kayıtları özenle saklamanızı tavsiye ederiz.
⚠️ Dikkat Edilmesi Gereken Riskler
- Süresi kaçırmak: Mücbir sebebi "gecikmeksizin" (makul sürede) bildirmemek, hamilin tüm başvuru haklarını kaybetmesine yol açar. Beklemeyin, hemen ihbar edin.
- İhbarı yazılı yapmamak: Telefonla yapılan ihbar ispat edilemez. Mutlaka e-posta, noter veya iadeli taahhütlü mektup gibi izlenebilir kanalları kullanın ve poliçeye işleyin.
- Poliçeye işlememek: İhbarın poliçe veya alonj üzerine tarih, yer ve imza ile kaydedilmemesi, ileride yetki ve süre itirazlarına neden olur.
- Üçüncü kişi olaylarını mücbir sebep sanmak: Kendi şahsınıza veya vekilinize ait hastalık, trafik kazası gibi durumlar madde kapsamında değildir. Bu nedenle hiçbir hukuki koruma sağlamaz.
Bu İşlemi mi Yapıyorsunuz?
Tescil işlemlerinizde zaman kaybetmeyin. Yapay zeka ile evraklarınızı saniyeler içinde test edin.
Yapay Zeka Motorunu Çalıştırİşlemleriniz %100 güvenli ve KVKK uyumlu olarak gerçekleştirilir.