# MADDE 769
Poliçede Başvurma Hakkı Süreleri

🔍 Bu Madde Ne Anlama Geliyor?

Madde 769, bir poliçede (kambiyo senedinde) doğan başvurma haklarının hangi sürelere tabi olduğunu belirlemektedir. Başvurma hakları, poliçenin ödenmemesi veya kabul edilmemesi hâlinde hamilin, poliçeyi düzenleyen (keşideci) veya cirantalara (lehtarlar) karşı ileri sürebileceği taleplerini ifade eder. Kanun koyucu burada açık bir kural getirmiştir: Süreler, poliçenin düzenlendiği ülkenin hukukuna göre hesaplanır. Yani poliçe nerede imzalanıp tedavüle çıkarıldıysa, o ülkenin ticaret hukuku hangi süreyi öngörüyorsa, başvuru hakkı için o süre geçerlidir. Bu, yabancı unsurlu ticari işlemlerde sürprizler yaşanmaması için önemli bir güvence sağlar; çünkü her ülkenin kambiyo hukuku farklılık gösterebilir. Bir esnaf veya şirket sahibinin bilmesi gereken temel nokta şudur: Poliçe üzerindeki haklarınızı zamanında kullanabilmek için sürelerin tabi olduğu hukuku doğru tespit etmelisiniz.

💡 Ticari Hayatta ve Sicil İşlemlerinde Uygulaması

Bir örnek üzerinden gidelim: Türkiye'de faaliyet gösteren bir tekstil şirketi, Almanya'daki müşterisine mal satıyor ve karşılığında bir poliçe düzenliyor. Bu poliçe Türkiye'de düzenlenirse, ödeme gününde borçlu (muhatap) ödemezse, hamil Türk Ticaret Kanunu'ndaki protesto ve dava sürelerine uymak zorundadır. Ancak poliçe Almanya'da düzenlendiyse, Alman hukukundaki süreler devreye girer. Örneğin, Türk hukukunda protesto için 2 iş günü içinde ibraz gerekirken, Almanya'da farklı bir uygulama olabilir. Bu durum, şirketin alacak takibi sürecinde yanlış hukuka göre hareket etmesi hâlinde alacağın zamanaşımına uğraması veya başvuru hakkının kaybedilmesi gibi ciddi sonuçlar doğurabilir. SicilAI olarak önerimiz: Poliçe düzenlerken veya elinize yabancı bir poliçe geçtiğinde, düzenlendiği yeri mutlaka not alın ve süre hesaplamalarınızı o ülkenin mevzuatına göre yapın. Unutmayın ki sürelerin işlemesi için kural olarak hiçbir bildirim gerekmez; süreyi kaçıran hamil, borçlulara başvurma hakkını kaybeder.

⚠️ Dikkat Edilmesi Gereken Riskler

• Yanlış hukuku uygulamak: Poliçenin üzerinde düzenlenme yeri yazmasa bile, gerçekte nerede düzenlendiği önem taşır. Çek veya bonoda farklı kurallar olduğu için poliçeyi başka bir kambiyo senediyle karıştırmayın.
• Süreyi kaçırmak: Protesto, ihtar veya dava açma sürelerini geçirirseniz, cirantalara ve keşideciye başvurma hakkınızı kaybedebilirsiniz. Bu, alacağın tahsilini neredeyse imkânsız hâle getirir.
• Ulusal bayram ve tatil farklarını göz ardı etmek: Yurt dışında düzenlenen bir poliçede süreler, o ülkenin resmi tatillerine göre hesaplanır. Türkiye'deki iş günü hesabıyla hareket edilirse hata yapılabilir.
• Poliçenin düzenlendiği yerin tespit edilememesi: Poliçede yer bilgisi yoksa veya çelişkiliyse, yetkili hukuku belirlemek için MÖHUK ve uluslararası sözleşmelere bakmak gerekir; bu da profesyonel destek gerektirebilir.